1. Kornea : Yoğun jel kıvamlı bir
materyalden oluşmuştur ve gözün korunmasını sağlar. Kornea damarsız bir yapıdır.
Aköz Humor’u çevreler.Arka tarafı; sklera olarak adlandırılır. Kornea
homojendir yani tüm alanlarında oluşan kırıcılık aynıdır. Işınların gözde
görmeyi sağlayacak olan retina tabakasına ulaşabilmesi için kornea ve aköz
humor’den geçmesi gerekir. Bu geçiş sırasında ışınlar kırılmaya uğrarlar. Bu
kırılma havadan korneaya girişte 42 dioptri kadardır. Işınların gözde retinaya
ulaşmasındaki toplam kırılma ise 59 dioptridir.( Işınların bir mercek aracılığı
ile bir noktaya ulaşmasında cisimle mercek arası uzaklıkta lensin görüntüyü
yaklaştırma gücü Dioptri birimi ile ölçülür.Görüntü ile kırıcı ortam arası bir
metrelik mesafe için yapacağı birleştirme gücü 16 dioptridir.)
2. Aköz Humor : Bu sıvı yapı kornea ile
çevrilidir ve lense benzer bir yapıdır.Aköz humor sıvısı dakikada 2 milimetreküp
üretilir. Sabit bir basıncı vardır ; 25 mmHg. ( Glokom = Göz tansiyonu bu
basıncın yükseldiği durumlarda olur.)
3. İris : Göze ışığın girişini kontrol eden
yapıdır. Retinada oluşacak imaj için ışık miktarını belirler. Parlak ortamlarda
küçülen iris gözün dışarıdan bakıldığında renkli olarak görülen yapısıdır.
4. Lens (Göz Merceği) : Retinada görüntünün
netleşmesini kontrol eder. Lensin görüntü netliği için kasılıp gevşemesini ( =
akkomodasyon) lense tutunan siliyer kaslar sağlar. Lens ile kornea arasına Gözün
Ön Kamarası denir. Bu ön kamarada aköz humor yer almaktadır.
5. Siliyer Kaslar : Lensin incelip
kalınlaşmasını kontrol eder. Siliyer kasların kasılması ile lens incelir.
Siliyer kasların hareketleri retinaya düşen görüntünün netliği veya
bulanıklığı ile kontrol edilir.İnsan vücudunda en fazla çalışan ve en çok
yaşlanan kaslar siliyer kaslardır. Siliyer kaslar 10 yaşından itibaren
yaşlanmaya başlar.
6. Vitröz Humor : Jel kıvamlı ve gözün
yuvarlaklığını sağlayan yapıdır.
7. Retina : Gözün ışığa duyarlı tabakasıdır.
Retina siyah renklidir. Retinada yer alan atar ve toplardamarlar insan
vücudunda dışarıdan görülebilecek tek damarlardır. (Doktorlar oftalmoskop denen
aletlerle bu damarları görerek muayene edebilirler.) İnsanların pupilleri ( göz
bebeği = iris ortasındaki diyafram boşluk) her zaman siyah görülür. Çünkü bu
siyah olan retinaya açılan bir boşluktur.
Retina görme alıcılarına sahiptir. Bu alıcılar iki tiptir. Koni ve Basil olarak
adlandırılır. Koniler gündüz basiller gece görüşünü sağlar. Koniler renkleri
gördüğü halde basiller renk görmez. İnsan gözünde 6 milyon koni ve 120 milyon
basil vardır. Koni ve basiller retinada yer alan bipolar hücrelerle birleşir.
Bipolar hücrelerin uzantıları da gangliyon hücresi ile birleşmiştir. Bu ganglion
hücreleri birleşerek görme sinirini oluşturur.
8. Sarı Nokta (Makula) : Retina üzerinde kör
noktaya yakın bir mesafede yer alan küçük bir yapıdır. Sadece konilerden
yapılmıştır. Ortasında fovea denen yapı yer alır. Görüntünün net olarak oluştuğu
yerdir. Gözdeki maksimum görüntü burada oluşur. Foveanın 1 milimetresi beyinde
16 milimetrelik alan olarak temsil edilir.
9. Görme Siniri : Retinaya düşen görüntüyü
beyne götürecek olan sinirdir. Bu sinirin retinadan çıktığı bölge kör nokta
olarak da isimlenir. Çünkü burada koni ve basiller yer almaz. Bu bölgede görme
fonksiyonu olmaz. Beyinde gözde oluşan görüntünün algılanması için iletildiği
iki görme merkezi vardır. Bunlar; Birincil Görme Merkezi ve Duysal Görme Merkezi
olarak adlandırılır ve beynin arka bölgesinde yer alır. Birincil merkezde
cisimler görülür ve bu cismin değerlendirmesi duysal görme merkezinde ( visual
assosiasyon alanı) yapılır.
IŞIK
Bütün canlılar ışığa karşı reaksiyon gösterir. İnsan gözü 4000 - 7000 Angström (
bir milimetrenin milyonda biri ) dalga boyları arasındaki ışığı görebilir. Bu
dalga boyları arasındaki ışık; Görünen Işık olarak da adlandırılabilir. 4000
Angström altında dalga boyu olan ışığa; Ultraviyole ve 7000 Angström üzerinde
dalga boyu olan ışığa da Enfraruj denir. Lens yapı bu ışıkların retinaya
ulaşmasını engeller. Lensin çıkarıldığı hastalarda ultraviyole ışık retinaya
ulaşabilir.İnsanların net olarak görebildiği en yakın mesafe Yakın Nokta olarak
adlandırılır. Yaş ilerledikçe yakın nokta uzaklaşır. 10 yaşında 6 santimetreden
net görüntü alınabilirken 30 yaşında bu yakın nokta 15 santimetre ve 60 yaşında
80 santimetre olmuştur.
GÖRME FONKSİYONU
Görme fonksiyonunu ikiye ayırmak mümkündür. Birincisi ; gündüz
konilerle yapılan görme yani Fotopik Görme ve ikincisi de karanlıkta basillerle
olan görme yani Skotopik Görme’dir.Hem konilerde hem da basillerde ışığa hassas
ışıkta solan pigmentler varır. Bunların solma derecesi oranında retinada
değişiklik olur. Basillerde bulunan görme pigmenti Rodopsin konilerde bulunan
görme pigmenti İyodopsin’dir. Kendisine gelen ışığın şiddetine göre bu
pigmentler parçalanır. Işıkla Rodopsin ; retinen ve opsin adlı maddelere
ayrışır. Karanlıkta veya göz dinlendirilirken Retinen ve Opsin birleşerek tekrar
Rodopsini oluşturur. Buradaki Retinen maddesi oluşabilmek için A vitaminine
ihtiyaç duyar.
Bunun yanında retinaya ışık gelince aydınlıkta görme gerekliyse koniler öne
çıkarken basiller geri çekilir. Karanlıkta ise bunun tersi olur. Basiller öne
çıkarken koniler geri çekilir.
Renk konilerle görülür. Basiller aydınlık farkını görür.İnsanlar üç renk
görürler ; Mavi Yeşil ve Kırmızı. Belirli koniler belirli dalga boyundaki bu
renklerle uyarılır.Konilerin farklı derecede uyarılması ile insanlar 150 renk
tonunu görebilirler.