Kamudan iş alan şirketler fark istiyor. Bakanlık inceleme yapıyor

Kamudan iş alan müteahhitler demir fiyatlarındaki artış nedeniyle ''mağdur duruma düştüklerini'' belirterek oluşan fiyat farkının yüklenicilere ''doğru
yansıtılabilmesi'' için ilgili kararnamede değişiklik yapılmasını
istiyor.

Mevcut kararnamede idarelerin fiyat farkı hesaplamasında işin
niteliğine göre çimento demir akaryakıt kereste işçilik diğer
malzeme ve amortisman için ağırlıklı oran belirlemesi ve malzeme
gruplarındaki endeks artışlarına göre fiyat farkı ödemesi öngörülüyor.
Ancak kararnamede idarelerin ikinci bir seçenek olarak da Üretici Fiyat
Endeksindeki (ÜFE) genel artışı esas alabileceği belirtiliyor.

İdareler çok büyük oranda ikinci yolu tercih ediyor. Bu
nedenle ürünlerden herhangi birinde 2 yıl önce çimentoda yaşandığı
gibi yüksek bir fiyat artış meydana geldiğinde fark ödemesi sıkıntıya
yol açıyor.

Konuya ilişkin AA muhabirine açıklama yapan Türkiye İnşaat Sanayicileri
İşveren Sendikası (İNTES) Genel Başkanı Şükrü Koçoğlu fiyat farkı
kararnamesi nedeniyle sorun yaşadıklarını uygulamanın piyasanın gerçek
fiyatları ile yüklenicilere ödenen fiyat farkları arasında dengesizlik
yarattığını kaydederek sıkıntının bu kez demir fiyatlarında ortaya
çıktığını söyledi.

Demirin Aralık ayında ton fiyatının KDV hariç 779 YTL olduğunu 4 ay
içinde yüzde 90 artarak 1.478 YTL'ye ulaştığını kaydeden Koçoğlu
Aralık 2007-Nisan 2008 döneminde üretici fiyatları endeksindeki (ÜFE)
genel artış oranının ise yüzde 12 olduğunu belirtti. Şükrü Koçoğlu
idarelerin ÜFE'ye değil malzeme gruplarındaki artışa
göre fiyat farkı ödemesi zorunlu olması gerektiğini kaydetti.

Koçoğlu TÜİK verilerine göre aynı dönemde ana aaaal sanayindeki artış
oranının yüzde 418'i bulduğunu ifade ederek şöyle konuştu:

''Bu sonuçlar kamu yatırımlarında yüklenici firma için şu anlama
geliyor; (inşaatta kullanacağın demire 4 ay içinde yüzde 90 fazla para
ödemiş olabilirsin ama devlet olarak ben sana sadece genel artışı yani
yaklaşık yüzde 12'yi veririm.) Yüklenici demire demir fiyatı öder
devlet aynı demire domates salatalık toplu iğne ve benzerinin fiyat
artışı üzerinden fiyat farkı öder.''

SEKTÖRÜN ÇÖZÜM ÖNERİLERİ

Sorunun kaynağının ''fiyat farkı kararnamesi'' olduğunu belirten
Koçoğlu ''genel endeksin'' kullanılmasının kararnamenin amacından
sapmasına neden olduğunu söyledi. Genel endeks alternatifinin ortadan
kaldırılması gerektiğini vurgulayan Koçoğlu çözüm önerilerini şöyle
sıraladı:

- Mevcut fiyat farkı kararnamesinde yapılacak değişiklikle idarelerin
yapılacak işte kullanılacak malzemelerin ağırlık katsayılarını
belirlemesi ve bu artışlara göre fiyat farkı ödenmesi zorunlu olmalı.

- 1 Ocak 2008 tarihinden itibaren uygulanmak üzere bir fiyat farkı
düzenlemesi yapılmalı.

- Bir tüccarın 4 ayda yüzde 90'lık bir malzeme artışını öngörmesini
beklemek imkansızdır. Enflasyon ve belirlenecek makul bir yüzde
ilavesinin üstüne çıkan malzeme fiyat artışları yüklenicilere ödenmeli.

- Kamu İhale Sözleşmeleri Kanununun ilgili maddesi değiştirilerek
belirtilen şekilde fiyat farkı ödeneceğine ilişkin düzenleme yapılmalı.

BAKANLIK VE KİK ÇALIŞMA YÜRÜTÜYOR

Bayındırlık ve İskan Bakanlığı ile Kamu İhale Kurumu da çözüm için ortak
çalışma yürütüyor.

Bayındırlık ve İskan Bakanlığı yetkilisi Kamu İhale Kurumu ile çözüm
arayışı içinde olduklarını sorunun çözümü için Fiyat Farkı
Kararnamesinde yapılacak bir düzenlemenin yeterli olmayacağını geçmişte
imzaladıkları sözleşmeye göre bugün iş yapanların uygulamadan
yararlanabilmesi için Kamu İhale Sözleşmeleri Yasasında da değişikliğe
gitmek gerektiğini belirtti. Yetkili ''Yasa (sözleşme yapıldıktan sonra
değişiklik olamaz) diyor. Mevcut sözleşmeler için yasada da düzenleme
gerekiyor. Bu yüzden biraz zorlu bir süreç'' dedi.

Başka bir yetkili öncelikle fiyat artışının nedeni ve etkileri üzerinde
inceleme yapacaklarını belirterek ''Bundan önceki fiyatlar ile şimdiki
fiyatlar arasındaki farkları görmek lazım. Arkadaşlarla bunun
değerlendirmesini yapıyoruz. Yasa değişimi gerekebilir kararname
çıkarılabilir devlet sübvanse edebilir. Bir çok yöntem var üzerinde
çalışmak karar vermek lazım'' diye konuştu.

KİK BAŞKANI GÜL

Kamu İhale Kurumu (KİK) Başkanı Hasan Gül de idarelerin ayrıntılı fiyat
farkı hükümlerini uygulamak yerine sözleşmelerini Üretici Fiyat
Endeksine göre düzenlediğini kaydederek ''Burada eleştirilen husus
idareler asıl girdilerin fiyat farkını esas almak yerine ÜFE'den
kaynaklanan artış kadar ödeme yapmayı tercih etmesi. Haliyle böyle
dönemlerde de bu problem oluyor'' diye konuştu.

Gül idarelerin detaylı yöntemde ağırlıklı katsayı belirlemek gibi
noktalarda teknik açıdan zorlanıyor olabileceğini belirterek ''Sektörün
girdilerindeki fiyat artışını yansıtan yeni bir endeks
oluşturulabilirse bu sektörün sorununu çözebilir. Bu benim kişisel
düşüncem. İnşaat sektörüne ilişkin yapım işlerinde şu endeks kullanılır
denir ve vereceğimiz fiyat farkı da ülkenin genel fiyat artışını
yansıtan ÜFE yerine o sektörün fiyat artışlarını yansıtan endeks olur''
dedi. Hasan Gül böyle bir sistem kurulabilmesi için ilgili kurumlar ve
sektör temsilcilerinin ortak bir çalışma yürütmesi gerektiğini söyledi.

Atılacak adımın ''bundan sonra ihalesi yapılacak işler için çözüm
olabileceğini'' kaydeden Gül ''Mevzuata göre sözleşmesi imzalanmış
olanlar için formül değiştirilemez nasıl başlamışsa öyle devam etmesi
gerekiyor. Eskiye yönelik de uygulansın gibi bir takım talepler için ise
mevzuat değişikliği lazım. Bizim bakışımız teknik olur hukuki yanıyla
ilgili taraflar ilgilenir'' dedi.