Kadın hakları..4...

**ByemonaR** · 11-05-2006, 11:16 PM

4. SYASAL HAKLAR

Siyasi Sosyallesme Kuramları olarak adlandırılan ve kadının siyasal karar alma süreçlerinden
ayrı kalmasının toplumsal yapıya etkilerini irdeleyen sosyolojik çalısmalar toplumsal
gelismeye ve tipiklestirmeye bu egilimin etkisinin ne derece önemli oldugunu göstermektedir.
Kız ve erkek çocuklarının çocukluktan itibaren ayrı ilgi alanlarına itilmeleri ve sosyallesme
sürecinde erkege karar verme rolü yüklenirken kız çocuklarına edilgen olus bagımlılık ve
ikincillik rolleri ögretilmektedir. Bu durum dogal olarak siyasal karar alma süreçlerinden
kadının uzaklasması sonucunu dogurmaktadır.
Siyasal haklar açısından Türkiye Cumhuriyeti'nin iki temel ekseni üzerinde durmak gerekir.
Bunlar ulusçuluk ve uygarlıktır. Bu iki amacın gerçeklesmesi için toplumsal yasam içinde
kadının konumunun güçlendirilmesi gerekiyordu. Bu hedef çerçevesinde yaratılan yeni kadın
tipini Halide Edip Adıvar söyle çizmektedir: "Ulusu için yararlı olmaya çalısan siyası alanda
erkeklerin yanında yerini alan buna karsın müsfikliginden kaybetmeyen agırbaslı arkadas
vatanının anası halkçı kadın" tipi. Bu yaklasımda birbirine karsıt olarak algılanan degerleri
uzlastırarak yeni bir kadın imgesi yaratmıstır. Bu imgenin toplumsal yasama ve yönetimine
etkin katılımı siyasal hakların tanınması ile gerçeklesebilecektir.

Türkiye Büyük Millet Meclisi’nin ikinci döneminin sonlarına dogru kadınlara siyasi hakların
verilmesi yolunda kadınlar tarafından dileklerde bulunulmus bazı konferanslar verilmis bu
konuda bir takım kadın dernekleri harekete geçmistir.
Türk kadınının siyasal haklardan yararlanması da Atatürk’ün ileri görüslülügü ile dünya
ülkelerinin bir çogundan önce olmustur. 3 Nisan 1930 gün ve1580 sayılı yasayla Türk
kadınının önce belediye seçimlerinde seçme ve seçilme hakkı tanınmıstır. Daha sonra 26
Ekim 1933 gün ve 2349 sayılı kanunla da kadınlar köy ihtiyar heyetlerine ve muhtarlıga
seçme ve seçilme haklarını elde etmislerdir. Daha sonra 1934 tarihli ve 2599 sayılı yasayla
milletvekili seçme ve seçilme hakkı tanınmıstır.
1935 yılında yapılan ilk genel seçimde de 18 kadın milletvekili Türkiye Büyük Millet
Meclisine girmistir. Bu günümüze kadar mecliste ulasılmıs en yüksek milletvekili kadın üye
sayısıdır. Ne yazık ki egitimli kadın sayısı Cumhuriyet’in ilk yıllarına göre çok artmıs
olmasına ragmen halen yeteri kadar kadın temsilinin mecliste yer aldıgından söz edemeyiz.
Kadınların siyasal haklarını kullanmaları bakımından 1935-1991 dönemi incelendiginde kadın
temsilcilerin tek partili dönemde Meclis içindeki oranlarının daha yüksek oldugu çok partili
demokrasiye geçildigi dönemde ise kadın parlamenter sayısının giderek azaldıgı
görülmektedir.

11-05-2006, 11:16 PM	#1 (permalink)
ByemonaR Mareşal	Kadın hakları..4... 4. SYASAL HAKLAR Siyasi Sosyallesme Kuramları olarak adlandırılan ve kadının siyasal karar alma süreçlerinden ayrı kalmasının toplumsal yapıya etkilerini irdeleyen sosyolojik çalısmalar toplumsal gelismeye ve tipiklestirmeye bu egilimin etkisinin ne derece önemli oldugunu göstermektedir. Kız ve erkek çocuklarının çocukluktan itibaren ayrı ilgi alanlarına itilmeleri ve sosyallesme sürecinde erkege karar verme rolü yüklenirken kız çocuklarına edilgen olus bagımlılık ve ikincillik rolleri ögretilmektedir. Bu durum dogal olarak siyasal karar alma süreçlerinden kadının uzaklasması sonucunu dogurmaktadır. Siyasal haklar açısından Türkiye Cumhuriyeti'nin iki temel ekseni üzerinde durmak gerekir. Bunlar ulusçuluk ve uygarlıktır. Bu iki amacın gerçeklesmesi için toplumsal yasam içinde kadının konumunun güçlendirilmesi gerekiyordu. Bu hedef çerçevesinde yaratılan yeni kadın tipini Halide Edip Adıvar söyle çizmektedir: "Ulusu için yararlı olmaya çalısan siyası alanda erkeklerin yanında yerini alan buna karsın müsfikliginden kaybetmeyen agırbaslı arkadas vatanının anası halkçı kadın" tipi. Bu yaklasımda birbirine karsıt olarak algılanan degerleri uzlastırarak yeni bir kadın imgesi yaratmıstır. Bu imgenin toplumsal yasama ve yönetimine etkin katılımı siyasal hakların tanınması ile gerçeklesebilecektir. Türkiye Büyük Millet Meclisi’nin ikinci döneminin sonlarına dogru kadınlara siyasi hakların verilmesi yolunda kadınlar tarafından dileklerde bulunulmus bazı konferanslar verilmis bu konuda bir takım kadın dernekleri harekete geçmistir. Türk kadınının siyasal haklardan yararlanması da Atatürk’ün ileri görüslülügü ile dünya ülkelerinin bir çogundan önce olmustur. 3 Nisan 1930 gün ve1580 sayılı yasayla Türk kadınının önce belediye seçimlerinde seçme ve seçilme hakkı tanınmıstır. Daha sonra 26 Ekim 1933 gün ve 2349 sayılı kanunla da kadınlar köy ihtiyar heyetlerine ve muhtarlıga seçme ve seçilme haklarını elde etmislerdir. Daha sonra 1934 tarihli ve 2599 sayılı yasayla milletvekili seçme ve seçilme hakkı tanınmıstır. 1935 yılında yapılan ilk genel seçimde de 18 kadın milletvekili Türkiye Büyük Millet Meclisine girmistir. Bu günümüze kadar mecliste ulasılmıs en yüksek milletvekili kadın üye sayısıdır. Ne yazık ki egitimli kadın sayısı Cumhuriyet’in ilk yıllarına göre çok artmıs olmasına ragmen halen yeteri kadar kadın temsilinin mecliste yer aldıgından söz edemeyiz. Kadınların siyasal haklarını kullanmaları bakımından 1935-1991 dönemi incelendiginde kadın temsilcilerin tek partili dönemde Meclis içindeki oranlarının daha yüksek oldugu çok partili demokrasiye geçildigi dönemde ise kadın parlamenter sayısının giderek azaldıgı görülmektedir.

Seçenekler
Yazdırılabilir şekli göster Sayfayı E-Mail olarak gönder
Stil
Normal Hybrid-Şeklinde gösterime geç Ağaç şeklinde gösterime geç

Benzer Konular
Konu	Konuyu Başlatan	UslanmaM	Cevaplar	Son Mesaj
Kadın hakları..8...	ByemonaR	Bayanlara Özel	4	06-08-2008 03:59 PM
Kadın hakları..7...	ByemonaR	Bayanlara Özel	0	11-05-2006 11:19 PM
Kadın hakları..6...	ByemonaR	Bayanlara Özel	0	11-05-2006 11:17 PM
Kadın hakları..2...3....	ByemonaR	Bayanlara Özel	0	11-05-2006 11:15 PM
Kadın hakları..1.....	ByemonaR	Bayanlara Özel	0	11-05-2006 11:14 PM

Konuyu Toplam 1 Üye okuyor. (0 Kayıtlı üye ve 1 Misafir)