USLANMAM - Tekil Mesaj gösterimi

**asiimelek** · 11-28-2007, 03:48 PM

AĞLAMAK-duyguların suyu

Bu nasıl bir kaynak böyle? Duyguların inişi ve çıkışıyla besleniyor

gözlerde buğuya

rahatlatıcı bir sele ya da hıçkırıklara dönüşüyor. Bedenimiz ve ruhumuz bu ıslak temizliğe neden ihtiyaç duyuyor? Araştırmacılar

ağlama davranışıyla ilgi sorulara yanıt ararken şaşırtıcı gerçeklere ulaştılar.

İstatistikler

insanın yaşamı boyunca 95 litre

yani yaklaşık 10 kova gözyaşı döktüğünü söylüyor. Bu veriler

kuşkusuz genel bir bilgi sunuyor. Çünkü konuya ilişkin rakamlar insana ve kültürlere göre değişiyor. Yetişkinler

duygu yoğunluklarını gözyaşına aktarmak için genellikle 19-22 saatleri arasını seçiyorlar. Oturup ağlamaya başladıklarında

kadınlar yaklaşık 5 dakika boyunca 50 damla gözyaşı akıtırken

erkekler olayı nemli gözlerle sınırlı tutmayı tercih ediyorlar. Bir damla gözyaşı 15 miligram ağırlığında. Öyle küçük göründüğüne bakmayın

yarattığı etki çok büyük. Özellikle ağlayan bir kadın ya da bir çocuk

herkesin şefkat ve koruma duygularını harekete geçiriyor. Ancak

bazen ters etki de yaratabiliyor. Araştırmacılar 274 tecavüz olayını mercek altına almışlar ve görmüşler ki; kurban ne kadar çok ağlarsa

suçlu da o oranda saldırganlaşıyor.

Ağlama

insanın doğuştan getirdiği bir davranış motifi. Avusturyalı davranış bilimci Irenaeus Eibl-Eibesfeldt

yeni doğan bebeklere bant kayıtlarından sesler dinletmiş. Bazı seslere bütün bebekler ağlayarak tepki vermişler. Yine

kör doğan bebekler de

gören bebekler gibi içgüdüsel olarak gülmüş ve ağlamışlar.Çocuk doktorları

yeni doğan bebeklerin ağlarken

yüzde 12 oranında daha çok enerji kullandıklarını belirtiyorlar. Ağlamak için yetişkin insanlar da dikkate değer bir zaman ve enerji harcıyorlar. Bu zahmete katlanmanın mutlaka bir nedeni olmalı değil mi? Var da. Bebekler

gözün kornea tabakasını nemli tutan ve enfeksiyonlara karşı koruyan gözyaşını doğuştan itibaren üretiyorlar. Ama

gözyaşı bezlerine giden sinirler altı haftalık olduklarında olgunlaşıyor. Gerçek gözyaşı dökmeye o zaman başlıyorlar. Bebekler

engel tanımadan ve toplumsal kuralları gözetmeksizin ağlıyorlar.

İhtiyaç duydukları ilgi kendilerinden uzun süre esirgendiğinde

gülme davranışı giderek kayboluyor

ağlama davranışı kalıyor. Yardıma muhtaç bebek için ağlama

önemli bir iletişim aracı. Anne

bebeğinin ses tonunu tamamen içgüdüsel olarak tanıyor ve süt üretimindeki artışla tepki veriyor. Terk edilmişlik duygusundan kaynaklanan ağlamanın

doğuştan gelen bir hayatta kalma stratejisi olduğu düşünülüyor. Tensel temas yaşayamayan bebek

unutulduğunu ya da terk edildiğini sanıyor. Kulakları tırmalayan bir ağıtla ebeveyninin ya da çevresinin dikkatini çekmeye çalışıyor.

Bir başka varsayıma göre

bebekler hayatta kalabilmek için bu yolla kardeşlerini dışlamaya çalışıyorlar. Yeterli besin maddesinin bulunamadığı dönemlerde kardeşler önemli bir rakipti: Anne

bebeğe her ağladığında meme verdiği için

buna bağlı gerçekleşen hormon üretimi

yeni bir kardeşe dönüşecek yumurtanın olgunlaşmasını engelliyordu. Ayrıca

eski çağlarda ağlayan bebek çevrede bulunan vahşi hayvanların dikkatini çekeceğinden

susturabilmek için annesi sürekli yiyecek bir şeyler veriyordu.

Peki yetişkin insanları ağlamaya iten şey ne? Akraba ya da arkadaşların ölümü

aşk acısı

ayrılık

kavga

dışlanmışlık gibi acı deneyimler; evlenme

terfi

ödül gibi mutluluklar; müzik

duygusal filmler...

Hayvanlara bakıldığında

onlar bu nedenlerle gözyaşı dökmüyorlar

ama her geçen gün daha çok insan

fillerin ağladığına tanık olduğunu iddia ediyor. Hayvan terbiyecisi George Lewis

kızdığı için Sadie adlı genç filin gözyaşına boğulduğunu söylüyor. Serengeti Ulusal Parkı'nın yöneticisi Dr. Michael Boer

acı çektiklerinde ya da sevindiklerinde fillerin ağladığından emin. "Timsah gözyaşları" deyimi aslında gerçeklere dayanıyor. Yalnız

gözyaşları çeşitli duygusal heyecanlar nedeniyle değil

avını yemek için gösterişli ağzını açtığında ortaya çıkıyor. Bu hareket

gözlerine o kadar büyük baskı yapıyor ki

hayvanın gözyaşı dışarı akmak zorunda kalıyor.

Ağlamak evrensel bir olgu. Her kültür

duygusal gözyaşını tanıyor. Bu konudaki en eski edebi bulguya

Sümerlerin yaklaşık 4000 yıl önce yazdığı Gılgamış Destanı'nda rastlanıyor: Karamsarlığa kapılan Gılgamış'ın nasıl gözyaşı döktüğü ayrıntılı tasvir ediliyor.Ağlama konusuna Eskiçağ'da yaşayan bilgeler de açıklık getirmeye çalışmışlardı. Sokrates ile aynı dönemde yaşayan Yunanlı hekim Hippokrates

M.Ö. 5. yüzyılda ağlamanın nedeniyle ilgili şöyle bir tahmin yürütmüştü: "Ağlamanın merkezi beyinde gizli. Gözyaşı dışarı akarken beyindeki fazla sümüksü sıvıyı da birlikte atıyor ve beyni hasta olmaktan koruyor." Dönemin bilimsel bilgilerine göre

insanın karakterini belirlediği düşünülen dört vücut sıvısı (kan

sümüksü sıvı

siyah ve sarı atık) vardı. Bu sıvıların dengesi bozulduğunda insan hastalanıyordu.

İyileşebilmesi için fazlalığın dışarı atılması gerekiyordu. Hippokrates

bu olayı tanımlamak için

"temizlenmek" anlamına gelen "katarsis" kelimesini kullanmıştı. Sümük birikimi olmasa bile

ağlamak yararlıydı. Ne de olsa sürekli gözyaşı üretiliyor ve bunların dar kafatasından dışarı atılması gerekiyordu. Bu düşünce

Avrupa'da geçerliliğini Rönesans dönemine kadar korudu. Bu başarının nedeni

aaain insan fizyolojisiyle uyumlu olmasıydı: Ağlamak da kusmak

dışkı ve idrar atımı gibi işliyordu. Dolayısıyla

neden o da istenmeyen atıkları vücuttan uzaklaştırıyor olmasın? Gerçi gözyaşı diğerleri gibi kötü kokmuyordu

hem zaten duygular kötü kokamazdı ki...

Vücut sıvılarıyla ilgili bu aaa

bilimsel çalışmalara 17. yüzyıla kadar temel oluşturdu.1662 yılında Danimarkalı anatomi uzmanı Niels Stensen

kadavra üzerinde çalışırken gözyaşı bezlerini keşfetti. Nihayet

gözyaşının nereden geldiği ortaya çıkmıştı. Ancak ağlama eyleminin nedeni aydınlatılamadı.

Birçok filozof

bilim insanı ve şair

gözyaşının bir "katarsis"

yani temizlik etkisi olduğu fikrinde birleşiyorlardı. Fransız filozof René Descartes

ağlayabilen insanın sevme ve merhamet etme becerisine sahip olduğunu düşünüyordu. Ağlayamayan insanın içi sürekli artan bir nefret ve korkuyla doluyordu. Romalı şair Ovidius

2000 yıl önce: "Ağlamak

öfaaai siler"

demişti.

Erkekler ağlamaz

değil mi?
Ünlü filozof Aristoteles'e göre

kadınlar erkeklerden daha heyecanlı yapıya sahip; yıkılmaya ve ümitsizliğe daha yatkın ve "utanma

özsaygı" gibi duygulara sahip olmayan canlılardı. Daha çok ağlamalarının nedeni de buydu. Bugün araştırmalar

ağlayan kadınların hayata

erkeklerden daha olumlu baktıklarını gösterdi.
Öyleyse farklılık biyolojik yapı farklılığından mı kaynaklanıyordu? Uzmanlar

kısa süre önce gözyaşı bezlerinin cinsiyete göre değişiklik gösterdiğini ortaya çıkardılar. Ama bu bulgu

bazı şeyleri aydınlatmak yerine daha da karmaşık hale getirdi

çünkü erkeklerin gözyaşı üretim sistemi kadınlara göre çok daha belirgin bir yapıya sahipti.
Ağlamak konusundaki davranış farklılığı

belki de hormonlara

örneğin prolaktine bağlıydı. Çocuklar ve gençlerde prolaktin düzeyi cinsiyetlere göre farklılık göstermiyor

ağlama davranışlarında da bir farklılık yok. Kadınlar ancak 13 yaşından sonra erkeklerden daha fazla prolaktin üretmeye başlıyorlar. Gözyaşındaki değişiklikler de bu yaştan itibaren başlıyor. Bu aaae hamile kadınlar da uyuyor: Çok fazla prolaktin hormonu üretiyor ve daha sık ağlıyorlar. Ancak

bu aaa henüz somut kanıtlarla desteklenemedi. Hollanda'da yapılan bir araştırmada

bir hastalık nedeniyle normalden çok daha fazla prolaktin üreten kadınlar

sağlıklı kadınlara oranla daha fazla ağlamıyorlardı.
Geleneklerin etkisini de unutmamak gerek. Birçok kültürde aileler erkekleri sert

kadınları zayıf ve narin yetiştiriyor. Yine istatistiklere göre

Çinli erkekler ancak üç ayda bir kez

Amerikalı erkekler aynı dönemde 5-6 kez

Alman erkekler 4-5 kez

İspanyol erkekler 1-2 kez ağlayabiliyorlar.
Yaşanan zamanın koşulları ve din kültürü de dikkate alınmalı. 16. yüzyılda hem kadınlar hem erkekler çekinmeden ağlıyorlardı. Bu

güçlü dini duyguları ve güçlü bir kişiliği simgeliyordu. Müslümanlarda da

söylenen ilahiler

vurgulu okunan Kur'an ve dini öyküler cinsiyet farkını hemen ortadan kaldırıyor. Dini inancı güçlü kişiler ibadetlerini gözyaşıyla daha da pekiştiriyorlar.
Yaşamımıza makinelerin girmesiyle birilikte

ortaya çıkan rekabetçi ve acımasız koşullara kariyer basamaklarını hızla tırmanmaya çalışan kadınlar da uyum sağladılar...

11-28-2007, 03:48 PM	#1 (permalink)
asiimelek Mareşal	ağlamak hakkında AĞLAMAK-duyguların suyu Bu nasıl bir kaynak böyle? Duyguların inişi ve çıkışıyla besleniyor gözlerde buğuya rahatlatıcı bir sele ya da hıçkırıklara dönüşüyor. Bedenimiz ve ruhumuz bu ıslak temizliğe neden ihtiyaç duyuyor? Araştırmacılar ağlama davranışıyla ilgi sorulara yanıt ararken şaşırtıcı gerçeklere ulaştılar. İstatistikler insanın yaşamı boyunca 95 litre yani yaklaşık 10 kova gözyaşı döktüğünü söylüyor. Bu veriler kuşkusuz genel bir bilgi sunuyor. Çünkü konuya ilişkin rakamlar insana ve kültürlere göre değişiyor. Yetişkinler duygu yoğunluklarını gözyaşına aktarmak için genellikle 19-22 saatleri arasını seçiyorlar. Oturup ağlamaya başladıklarında kadınlar yaklaşık 5 dakika boyunca 50 damla gözyaşı akıtırken erkekler olayı nemli gözlerle sınırlı tutmayı tercih ediyorlar. Bir damla gözyaşı 15 miligram ağırlığında. Öyle küçük göründüğüne bakmayın yarattığı etki çok büyük. Özellikle ağlayan bir kadın ya da bir çocuk herkesin şefkat ve koruma duygularını harekete geçiriyor. Ancak bazen ters etki de yaratabiliyor. Araştırmacılar 274 tecavüz olayını mercek altına almışlar ve görmüşler ki; kurban ne kadar çok ağlarsa suçlu da o oranda saldırganlaşıyor. Ağlama insanın doğuştan getirdiği bir davranış motifi. Avusturyalı davranış bilimci Irenaeus Eibl-Eibesfeldt yeni doğan bebeklere bant kayıtlarından sesler dinletmiş. Bazı seslere bütün bebekler ağlayarak tepki vermişler. Yine kör doğan bebekler de gören bebekler gibi içgüdüsel olarak gülmüş ve ağlamışlar.Çocuk doktorları yeni doğan bebeklerin ağlarken yüzde 12 oranında daha çok enerji kullandıklarını belirtiyorlar. Ağlamak için yetişkin insanlar da dikkate değer bir zaman ve enerji harcıyorlar. Bu zahmete katlanmanın mutlaka bir nedeni olmalı değil mi? Var da. Bebekler gözün kornea tabakasını nemli tutan ve enfeksiyonlara karşı koruyan gözyaşını doğuştan itibaren üretiyorlar. Ama gözyaşı bezlerine giden sinirler altı haftalık olduklarında olgunlaşıyor. Gerçek gözyaşı dökmeye o zaman başlıyorlar. Bebekler engel tanımadan ve toplumsal kuralları gözetmeksizin ağlıyorlar. İhtiyaç duydukları ilgi kendilerinden uzun süre esirgendiğinde gülme davranışı giderek kayboluyor ağlama davranışı kalıyor. Yardıma muhtaç bebek için ağlama önemli bir iletişim aracı. Anne bebeğinin ses tonunu tamamen içgüdüsel olarak tanıyor ve süt üretimindeki artışla tepki veriyor. Terk edilmişlik duygusundan kaynaklanan ağlamanın doğuştan gelen bir hayatta kalma stratejisi olduğu düşünülüyor. Tensel temas yaşayamayan bebek unutulduğunu ya da terk edildiğini sanıyor. Kulakları tırmalayan bir ağıtla ebeveyninin ya da çevresinin dikkatini çekmeye çalışıyor. Bir başka varsayıma göre bebekler hayatta kalabilmek için bu yolla kardeşlerini dışlamaya çalışıyorlar. Yeterli besin maddesinin bulunamadığı dönemlerde kardeşler önemli bir rakipti: Anne bebeğe her ağladığında meme verdiği için buna bağlı gerçekleşen hormon üretimi yeni bir kardeşe dönüşecek yumurtanın olgunlaşmasını engelliyordu. Ayrıca eski çağlarda ağlayan bebek çevrede bulunan vahşi hayvanların dikkatini çekeceğinden susturabilmek için annesi sürekli yiyecek bir şeyler veriyordu. Peki yetişkin insanları ağlamaya iten şey ne? Akraba ya da arkadaşların ölümü aşk acısı ayrılık kavga dışlanmışlık gibi acı deneyimler; evlenme terfi ödül gibi mutluluklar; müzik duygusal filmler... Hayvanlara bakıldığında onlar bu nedenlerle gözyaşı dökmüyorlar ama her geçen gün daha çok insan fillerin ağladığına tanık olduğunu iddia ediyor. Hayvan terbiyecisi George Lewis kızdığı için Sadie adlı genç filin gözyaşına boğulduğunu söylüyor. Serengeti Ulusal Parkı'nın yöneticisi Dr. Michael Boer acı çektiklerinde ya da sevindiklerinde fillerin ağladığından emin. "Timsah gözyaşları" deyimi aslında gerçeklere dayanıyor. Yalnız gözyaşları çeşitli duygusal heyecanlar nedeniyle değil avını yemek için gösterişli ağzını açtığında ortaya çıkıyor. Bu hareket gözlerine o kadar büyük baskı yapıyor ki hayvanın gözyaşı dışarı akmak zorunda kalıyor. Ağlamak evrensel bir olgu. Her kültür duygusal gözyaşını tanıyor. Bu konudaki en eski edebi bulguya Sümerlerin yaklaşık 4000 yıl önce yazdığı Gılgamış Destanı'nda rastlanıyor: Karamsarlığa kapılan Gılgamış'ın nasıl gözyaşı döktüğü ayrıntılı tasvir ediliyor.Ağlama konusuna Eskiçağ'da yaşayan bilgeler de açıklık getirmeye çalışmışlardı. Sokrates ile aynı dönemde yaşayan Yunanlı hekim Hippokrates M.Ö. 5. yüzyılda ağlamanın nedeniyle ilgili şöyle bir tahmin yürütmüştü: "Ağlamanın merkezi beyinde gizli. Gözyaşı dışarı akarken beyindeki fazla sümüksü sıvıyı da birlikte atıyor ve beyni hasta olmaktan koruyor." Dönemin bilimsel bilgilerine göre insanın karakterini belirlediği düşünülen dört vücut sıvısı (kan sümüksü sıvı siyah ve sarı atık) vardı. Bu sıvıların dengesi bozulduğunda insan hastalanıyordu. İyileşebilmesi için fazlalığın dışarı atılması gerekiyordu. Hippokrates bu olayı tanımlamak için "temizlenmek" anlamına gelen "katarsis" kelimesini kullanmıştı. Sümük birikimi olmasa bile ağlamak yararlıydı. Ne de olsa sürekli gözyaşı üretiliyor ve bunların dar kafatasından dışarı atılması gerekiyordu. Bu düşünce Avrupa'da geçerliliğini Rönesans dönemine kadar korudu. Bu başarının nedeni aaain insan fizyolojisiyle uyumlu olmasıydı: Ağlamak da kusmak dışkı ve idrar atımı gibi işliyordu. Dolayısıyla neden o da istenmeyen atıkları vücuttan uzaklaştırıyor olmasın? Gerçi gözyaşı diğerleri gibi kötü kokmuyordu hem zaten duygular kötü kokamazdı ki... Vücut sıvılarıyla ilgili bu aaa bilimsel çalışmalara 17. yüzyıla kadar temel oluşturdu.1662 yılında Danimarkalı anatomi uzmanı Niels Stensen kadavra üzerinde çalışırken gözyaşı bezlerini keşfetti. Nihayet gözyaşının nereden geldiği ortaya çıkmıştı. Ancak ağlama eyleminin nedeni aydınlatılamadı. Birçok filozof bilim insanı ve şair gözyaşının bir "katarsis" yani temizlik etkisi olduğu fikrinde birleşiyorlardı. Fransız filozof René Descartes ağlayabilen insanın sevme ve merhamet etme becerisine sahip olduğunu düşünüyordu. Ağlayamayan insanın içi sürekli artan bir nefret ve korkuyla doluyordu. Romalı şair Ovidius 2000 yıl önce: "Ağlamak öfaaai siler" demişti. Erkekler ağlamaz değil mi? Ünlü filozof Aristoteles'e göre kadınlar erkeklerden daha heyecanlı yapıya sahip; yıkılmaya ve ümitsizliğe daha yatkın ve "utanma özsaygı" gibi duygulara sahip olmayan canlılardı. Daha çok ağlamalarının nedeni de buydu. Bugün araştırmalar ağlayan kadınların hayata erkeklerden daha olumlu baktıklarını gösterdi. Öyleyse farklılık biyolojik yapı farklılığından mı kaynaklanıyordu? Uzmanlar kısa süre önce gözyaşı bezlerinin cinsiyete göre değişiklik gösterdiğini ortaya çıkardılar. Ama bu bulgu bazı şeyleri aydınlatmak yerine daha da karmaşık hale getirdi çünkü erkeklerin gözyaşı üretim sistemi kadınlara göre çok daha belirgin bir yapıya sahipti. Ağlamak konusundaki davranış farklılığı belki de hormonlara örneğin prolaktine bağlıydı. Çocuklar ve gençlerde prolaktin düzeyi cinsiyetlere göre farklılık göstermiyor ağlama davranışlarında da bir farklılık yok. Kadınlar ancak 13 yaşından sonra erkeklerden daha fazla prolaktin üretmeye başlıyorlar. Gözyaşındaki değişiklikler de bu yaştan itibaren başlıyor. Bu aaae hamile kadınlar da uyuyor: Çok fazla prolaktin hormonu üretiyor ve daha sık ağlıyorlar. Ancak bu aaa henüz somut kanıtlarla desteklenemedi. Hollanda'da yapılan bir araştırmada bir hastalık nedeniyle normalden çok daha fazla prolaktin üreten kadınlar sağlıklı kadınlara oranla daha fazla ağlamıyorlardı. Geleneklerin etkisini de unutmamak gerek. Birçok kültürde aileler erkekleri sert kadınları zayıf ve narin yetiştiriyor. Yine istatistiklere göre Çinli erkekler ancak üç ayda bir kez Amerikalı erkekler aynı dönemde 5-6 kez Alman erkekler 4-5 kez İspanyol erkekler 1-2 kez ağlayabiliyorlar. Yaşanan zamanın koşulları ve din kültürü de dikkate alınmalı. 16. yüzyılda hem kadınlar hem erkekler çekinmeden ağlıyorlardı. Bu güçlü dini duyguları ve güçlü bir kişiliği simgeliyordu. Müslümanlarda da söylenen ilahiler vurgulu okunan Kur'an ve dini öyküler cinsiyet farkını hemen ortadan kaldırıyor. Dini inancı güçlü kişiler ibadetlerini gözyaşıyla daha da pekiştiriyorlar. Yaşamımıza makinelerin girmesiyle birilikte ortaya çıkan rekabetçi ve acımasız koşullara kariyer basamaklarını hızla tırmanmaya çalışan kadınlar da uyum sağladılar...